Nagniataki
Nagniatanie to proces wykańczającej obróbki plastycznej, zwykle wykonywanej po obróbce wiórowej lub ściernej, która polega na plastycznym odkształcaniu materiału w obrębie warstwy wierzchniej.
Odkształcenia plastyczne powstają przez oddziaływanie na powierzchnię obrabianą narzędzia o odpowiednich krzywiznach, który może się po niej toczyć, ślizgać lub zderzać się z nią.
Nagniatanie nie jest w zasadzie procesem kształtowania elementu, jego celem jest uzyskanie pożądanych własności wierzchniej warstwy przedmiotu obrabianego lub czasami bardzo dokładnych wymiarów. W wielu przypadkach zastępuje ono pracochłonne operacje wykańczającej obróbki ściernej. Nagniatanie najczęściej odbywa się na obrabiarkach skrawających, jednak występują także specjalne obrabiarki do nagniatania.
Wyróżniamy następujące rodzaje nagniatania:
Nagniatanie statyczne – siła oddziaływania narzędzia na materiał jest stała. Zachodzi ciągły kontakt powierzchni narzędzia i powierzchni przedmiotu obrabianego. Rozróżniamy dwa rodzaje statycznego nagniatania: toczne oraz ślizgowe.
Nagniatanie dynamiczne – podczas obróbki zachodzą powtarzające się zderzenia elementów narzędzia z powierzchnią obrabianą. Siła ma charakter powtarzalnych krótkotrwałych impulsów. Wyróżniamy dwa rodzaje: skoncentrowane oraz rozproszone.
Zastosowanie nagniatania
Nagniatanie powoduje zwiększenie żywotności i niezawodności części podczas eksploatacji. Dlatego jest stosowane w przemyśle lotniczym i silnikowym oraz przy budowie pojazdów szynowych i samochodów.
Można za jego pomocą obrabiać różne materiały: stale węglowe i stopowe, niektóre gatunki żeliw, stopy miedzi i aluminium oraz inne. Trudności występują przy nagniataniu materiałów kruchych i twardych, oraz bardzo miękkich które mogą się deformować
Przykłady wykorzystania:
Osie, wały, trzpienie gładkie i stopniowane – stosuje się tu nagniatanie gładkościowe, wymiarowe lub wzmacniające, szczególnie toczne i ślizgowe.
Cylindry, powierzchnie wewnętrzne otworów – nagniatanie gładkościowe.
Prowadnice i inne powierzchnie oporowe i ślizgowe – nagniatanie ma tu charakter wzmacniający i gładkościowy.
Łopatki turbin, wirników, śmigła – nagniatanie wzmacniające metodami dynamicznymi rozproszonymi.
Nagniataki i głowice nagniatajace
Nagniataki to narzędzia do nagniatania, wytwarzające deformacje powierzchni materiału, dzięki temu zwiększające wytrzymałość i gładkość obrabianych powierzchni.
Narzędzia nagniatające dzielą się na nagniataki i głowice nagniatające. Głównym kryterium jest liczba elementów nagniatających.
Nagniatak jest narzędziem prostym w budowie, mającym jeden element nagniatający.
Głowica nagniatająca posiada wiele elementów nagniatających (np. rolek, kulek), co czyni jej budowę bardziej skomplikowaną. Głowica nagniatająca oprócz ruchu posuwowego wykonuje ruch obrotowy elementów nagniatających.
Rodzaje narzędzi nagniatających
Mamy do wyboru wiele różnych rodzajów nagniataków:
Nagniataki i głowice do otworów
Występują narzędzia do otworów nieprzelotowych lub przelotowych. Zbudowane są najczęściej z:
Głowicy z ruchomymi rolkami ze stali ulepszonej, umocowanymi w oprawce. Rolki z wewnątrz naciskają na powierzchnię obrabianego otworu.
Korpusu z mechanizmem mikrometrycznym pozwalającym na regulację nagniatanej średnicy z odpowiednim skokiem.
Trzonka z końcówką do mocowania w uchwycie obrabiarki. Może być to stożek Morse’a, chwyt walcowy, chwyt weldon lub inny.
Nagniataki i głowice do wałków
Zbudowane podobnie do tych do otworów. Różnice występują w budowie głowicy, tu rolki obejmują wałek z zewnątrz.
Nagniataki i głowice do promieni
Służą do nagniatania po promieniu: kołnierzy, krawędzi otworów, rur, gniazd, innych elementów. Rolki lub wałki umieszczone są po promieniu, na czole głowicy.
Nagniataki i głowice stożkowe
Pozwalają na nagniatanie powierzchni stożkowych o odpowiednim kącie. Mamy odmiany do stożków zewnętrznych i wewnętrznych.
Nagniataki i głowice do powierzchni płaskich
Pozwalają na nagniatanie powierzchni płaskich, mają wiele różnych odmian budowy np.: z rolkami ułożonymi promieniowo na czole głowicy, z wałkami lub kulkami, inne.
Zapraszamy do serwisu MetalTop gdzie znajdziesz dostawców i producentów narzędzi do nagniatania.
